![\"\"](\"https:\/\/tygodnikprogram.com\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/dreamstime_xs_106027589.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Dawniej chrzan u\u017cywany by\u0142 jako ro\u015blina lecznicza, obecnie g\u0142\u00f3wnie jako sk\u0142adnik wielu potraw. Korze\u0144 chrzanu zawiera szereg zwi\u0105zk\u00f3w, kt\u00f3re wykazuj\u0105 dzia\u0142anie prozdrowotne.
\nChrzan jest niskokaloryczny, zawiera du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 witaminy C oraz kwasu foliowego. Opr\u00f3cz tego porcja chrzanu zawiera r\u00f3wnie\u017c niewielk\u0105 ilo\u015b\u0107 wapnia, magnezu, potasu, cynku, manganu, witaminy B6 i\u00a0selenu. Korze\u0144 chrzanu posiada kilka fitozwi\u0105zk\u00f3w, rodzaj\u00f3w przeciwutleniaczy, kt\u00f3re s\u0105\u00a0niezwykle wa\u017cne dla\u00a0zachowania optymalnego zdrowia organizmu, gdy\u017c wykazuj\u0105 dzia\u0142anie antymutagenne, co\u00a0oznacza, \u017ce\u00a0mog\u0105 chroni\u0107 organizm przed mutagenami. Glukozynolany zawarte w\u00a0chrzanie zwi\u0119kszaj\u0105 zdolno\u015b\u0107 w\u0105troby do\u00a0detoksykacji czynnik\u00f3w rakotw\u00f3rczych i\u00a0dzi\u0119ki temu, mog\u0105 hamowa\u0107 wzrost guz\u00f3w nowotworowych.<\/p>\n
Sk\u0142adniki od\u017cywcze i\u00a0fitochemikalia, kt\u00f3re znajdziemy w\u00a0chrzanie maj\u0105 w\u0142a\u015bciwo\u015bci przeciwutleniaj\u0105ce, kt\u00f3re z\u00a0kolei wzmacniaj\u0105 uk\u0142ad odporno\u015bciowy oraz stymuluj\u0105 aktywno\u015b\u0107 i\u00a0produkcj\u0119 bia\u0142ych krwinek. Dzi\u0119ki zawarto\u015bci witaminy C chrzan wzmacnia uk\u0142ad odporno\u015bciowy i\u00a0chroni przed wolnymi rodnikami. Ze\u00a0wzgl\u0119du na\u00a0antybiotyczne w\u0142a\u015bciwo\u015bci chrzanu od\u00a0wielu lat jest stosowany w\u00a0medycynie tradycyjnej w\u00a0leczeniu zapalenia oskrzeli, zatok, kaszlu i\u00a0przezi\u0119bienia. Ostry zapach chrzanu pomaga r\u00f3wnie\u017c w\u00a0usuwaniu \u015bluzu z\u00a0g\u00f3rnych dr\u00f3g oddechowych. Sinigrin znajduj\u0105cy si\u0119 w\u00a0chrzanie pomaga w\u00a0infekcji dr\u00f3g moczowych, zapobiega zatrzymywaniu wody oraz jest skutecznym lekiem moczop\u0119dnym. Niekt\u00f3re enzymy w\u00a0korzeniu chrzanu mog\u0105 stymulowa\u0107 trawienie i\u00a0wspomaga\u0107 ruchy perystaltyczne jelit. Chrzan mo\u017cna te\u017c stosowa\u0107 na\u00a0obrz\u0119k mi\u0119\u015bni i\u00a0staw\u00f3w w\u00a0celu z\u0142agodzenia b\u00f3lu w\u00a0schorzeniach takich, jak dna moczanowa, zapalenia staw\u00f3w i\u00a0odmro\u017cenia. Chrzan jest bogaty w\u00a0potas, a\u00a0w\u0142\u0105czenie go\u00a0do\u00a0diety zmniejszy ryzyko chor\u00f3b sercowo-naczyniowych i\u00a0chor\u00f3b serca, takich jak mia\u017cd\u017cyca, zawa\u0142y serca i\u00a0udary m\u00f3zgu. Potas obecny w\u00a0chrzanie pomaga zadba\u0107 o\u00a0serce, obni\u017caj\u0105c ci\u015bnienie krwi oraz reguluj\u0105c przep\u0142yw p\u0142yn\u00f3w i\u00a0sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych.<\/p>\n
Chrzan znajduje r\u00f3wnie\u017c zastosowanie w\u00a0kosmetyce. Ze\u00a0wzgl\u0119du na\u00a0dzia\u0142anie antybakteryjne i\u00a0przeciwutleniaj\u0105ce u\u017cywany jest jako sk\u0142adnik tonik\u00f3w. Chrzan to\u00a0naturalne lekarstwo na\u00a0rozja\u015bnienie plam i\u00a0przebarwie\u0144 sk\u00f3ry, zw\u0142aszcza je\u017celi chodzi o\u00a0tzw. plamy starcze. Opr\u00f3cz tego spotka\u0107 go\u00a0mo\u017cna jako sk\u0142adnik masek do\u00a0w\u0142os\u00f3w i\u00a0szampon\u00f3w wzmacniaj\u0105cych.
\nNiestety, ale\u00a0chrzan mo\u017ce tak\u017ce mie\u0107 efekty uboczne, zw\u0142aszcza je\u017celi stosujemy go\u00a0w\u00a0nadmiarze. S\u0105\u00a0to: podra\u017cnienie przewodu pokarmowego dzieci poni\u017cej 4. roku \u017cycia, podra\u017cnienie przewodu pokarmowego u\u00a0os\u00f3b z\u00a0wrzodami \u017co\u0142\u0105dka lub jelit, nieswoistymi zapaleniami jelit, infekcjami przewodu pokarmowego lub innymi chorobami przewodu pokarmowego, zwi\u0119kszony przep\u0142yw moczu, nasilaj\u0105ca si\u0119 niedoczynno\u015b\u0107 tarczycy.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/tygodnikprogram.com\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/dreamstime_xs_136029860.jpg\")
<\/p>\n
Wielkanocny chrzan<\/strong> Sos chrzanowy na\u00a0zimno<\/strong>
\n\u20225 jajek
\n\u20221 s\u0142oiczek chrzanu (200 gram)
\n\u20221 korze\u0144 chrzanu \u015bwie\u017cy
\n\u2022majonez
\n\u2022\u015bmietana
\n\u2022musztarda
\n\u2022s\u00f3l
\n\u2022pieprz
\nJajka ugotuj, ostud\u017a, obierz i utrzyj na\u00a0tarce o\u00a0drobnych oczkach. Chrzan \u015bwie\u017cy r\u00f3wnie\u017c utrzyj na\u00a0tarce o\u00a0drobnych oczkach, po\u0142\u0105cz z\u00a0jajkami i\u00a0chrzanem ze\u00a0s\u0142oika, dopraw do\u00a0smaku pieprzem i\u00a0sol\u0105 i\u00a0dodaj wedle uznania: musztard\u0119, majonez i\u00a0\u015bmietan\u0119. Wszystko razem wymieszaj.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/tygodnikprogram.com\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/dreamstime_xs_121928853.jpg\")
<\/p>\n
\n\u20223 \u0142y\u017cki chrzanu
\n\u20225 \u0142y\u017cek majonezu
\n\u20228 \u0142y\u017cek jogurtu naturalnego
\n\u20222 \u0142y\u017cki soku z\u00a0cytryny
\n\u2022szczypta soli i\u00a0pieprzu
\nW\u00a0miseczce po\u0142\u0105cz majonez z\u00a0chrzanem. Dodaj jogurt i\u00a0sok z\u00a0cytryny. Przypraw sol\u0105 i\u00a0pieprzem i\u00a0wymieszaj. Mo\u017cesz udekorowa\u0107 sos szczypiorkiem.
\nCONCILIO<\/p>\n