{"id":1852,"date":"2012-03-08T16:23:50","date_gmt":"2012-03-08T21:23:50","guid":{"rendered":"http:\/\/bejsment.patataystores.com\/?p=1852"},"modified":"2012-03-08T16:23:50","modified_gmt":"2012-03-08T21:23:50","slug":"dwa-oblezenia-louisburga-1719-1758","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/2012\/03\/08\/dwa-oblezenia-louisburga-1719-1758\/","title":{"rendered":"Dwa obl\u0119\u017cenia Louisburga (1719-1758)"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_1854\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/bejsment.patataystores.com\/files\/2012\/03\/025-Zdobycie-Louisburga-The-Capture-of-Louisburg-p\u0119dzla-Petera-Monamyego.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1854\" class=\"size-medium wp-image-1854\" src=\"http:\/\/bejsment.patataystores.com\/files\/2012\/03\/025-Zdobycie-Louisburga-The-Capture-of-Louisburg-p\u0119dzla-Petera-Monamyego-300x168.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"168\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1854\" class=\"wp-caption-text\">&quot;Zdobycie Louisburga&quot; (The Capture of Louisburg) p\u0119dzla Petera Monamy&#039;ego<\/p><\/div>\n<p>Louisburg by\u0142 najpot\u0119\u017cniejsz\u0105 twierdz\u0105 w Ameryce P\u00f3\u0142nocnej. Zbudowano j\u0105 w 1720 na wyspie Cape Breton, p\u00f3\u0142nocnym cyplu Nowej Szkocji obok osady Louisburg przez francusk\u0105 administracj\u0119 kolonialn\u0105. Twierdz\u0119 zbudowano po utracie Akadii w 1713 r. na mocy traktatu pokojowego w Ultrechcie ko\u0144cz\u0105cego wojny o sukcesj\u0119 hiszpa\u0144sk\u0105.<\/p>\n<p>Wielki program budowy fortyfikacji rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w 1719 i dopiero w latach 40. XVIII w. miasto otacza\u0142y mury z kamienia ze stanowiskami dla artylerii. Wojskowi in\u017cynierowie pod kierunkiem Jean-Fran\u00e7ois Verville&#8217;a zaprojektowali twierdz\u0119 wed\u0142ug zasad Vaubana, a miasto wzorowali na teoriach urbanistyki Francji XVIII wieku.<\/p>\n<p>Louisburg by\u0142 dwukrotnie oblegany i zdobywany przez Brytyjczyk\u00f3w w ramach d\u0142ugiego konfliktu o dominacj\u0119 w Ameryce P\u00f3\u0142nocnej. Konflikt z 1745 cz\u0119sto nazywany jest &#8220;Wojn\u0105 Amatorsk\u0105&#8221;, gdy\u017c ca\u0142a armia brytyjska sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z ochotniczej milicji z Nowej Anglii .<\/p>\n<p>Celem Nowoanglik\u00f3w by\u0142o opanowanie twierdzy b\u0119d\u0105cej pod\u00f3wczas jedynym portem na Nowej Szkocji oraz przej\u0119cie kontroli nad \u017ceglug\u0105 po p\u00f3\u0142nocno-zachodniej cz\u0119\u015bci Oceanu Atlantyckiego. Wa\u017cnym powodem wojny by\u0142a tak\u017ce pr\u00f3ba obj\u0119cia kontroli na bogatymi \u0142owiskami nowofundlandzkimi.<\/p>\n<p>Cztery tysi\u0105ce milicji z Nowej Anglii zosta\u0142o 11 maja wysadzone na brzeg nieopodal twierdzy. Brytyjczycy od razu rozpocz\u0119li przygotowania do obl\u0119\u017cenia. Jako \u017ce dzia\u0142a twierdzy kontrolowa\u0142y wej\u015bcie do portu, flota musia\u0142a pozosta\u0107 w pewnej odleg\u0142o\u015bci, patroluj\u0105c przybrze\u017cne wody. Pierwszym celem ataku brytyjskiego by\u0142a bateria artylerii zwana Bateri\u0105 Kr\u00f3lewsk\u0105, znajduj\u0105ca si\u0119 w bastionie poza twierdz\u0105. Po odniesieniu wysokich strat, Brytyjczycy opanowali t\u0119 bateri\u0119. Wycofuj\u0105cy si\u0119 Francuzi nie zdo\u0142ali zniszczy\u0107 dzia\u0142, ograniczaj\u0105c si\u0119 do ich zagwo\u017cd\u017cenia. Pozostawili te\u017c du\u017ce zapasu prochu i amunicji. Brytyjczycy z \u0142atwo\u015bci\u0105 przywr\u00f3cili dzia\u0142a do u\u017cyteczno\u015bci i rozpocz\u0119li silny ostrza\u0142 twierdzy. Dwie pozosta\u0142e baterie francuskie na wyspie i brama Dauphin wytrzyma\u0142y wielotygodniowe obl\u0119\u017cenie, stale zachowuj\u0105c kontrol\u0119 nad wej\u015bciem do portu. G\u0142\u00f3wnym problemem obleganych by\u0142o zm\u0119czenie i wyczerpywanie si\u0119 zapas\u00f3w. Wys\u0142any z Francji jeszcze w kwietniu olbrzymi okr\u0119t Vilagante, z ponad pi\u0119\u0107setosobow\u0105 za\u0142og\u0105, zosta\u0142 przechwycony przez Brytyjczyk\u00f3w u wej\u015bcia do portu.<\/p>\n<p>6 czerwca Brytyjczycy usi\u0142owali szturmem zdoby\u0107 kolejny &#8211; po\u0142o\u017cony na wyspie &#8211; bastion, lecz po odniesieniu wielkich strat musieli odst\u0105pi\u0107. Od tego momentu zaniechali szturm\u00f3w, n\u0119kaj\u0105c Francuz\u00f3w ci\u0105g\u0142ym ostrza\u0142em artyleryjskim. Ostatecznie dokonano wy\u0142om\u00f3w w murach twierdzy, a Francuzi straciwszy nadziej\u0119 na odsiecz, czy cho\u0107by otrzymanie zapas\u00f3w, poddali twierdz\u0119 26 czerwca. Brytyjczycy okupowali j\u0105 przez 2 lata, po czym zosta\u0142a zwr\u00f3cona Francji na mocy uk\u0142adu pokojowego.<\/p>\n<p><strong>II obl\u0119\u017cenie Louisbourga by\u0142o elementem wojny siedmioletniej i preludium do brytyjskiej kampanii w Quebecu.<\/strong><\/p>\n<div id=\"attachment_1855\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/bejsment.patataystores.com\/files\/2012\/03\/025-Obl\u0119\u017cenie-Louisbourga-1758-Brytyjczycy-pal\u0105-Prudenta-i-zdobywaj\u0105-Bienfaisanta.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1855\" class=\"size-medium wp-image-1855\" src=\"http:\/\/bejsment.patataystores.com\/files\/2012\/03\/025-Obl\u0119\u017cenie-Louisbourga-1758-Brytyjczycy-pal\u0105-Prudenta-i-zdobywaj\u0105-Bienfaisanta-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"200\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1855\" class=\"wp-caption-text\">Obl\u0119\u017cenie Louisbourga (1758)- Brytyjczycy pal\u0105 &quot;Prudenta&quot; i zdobywaj\u0105 &quot;Bienfaisanta&quot;<\/p><\/div>\n<p>W pocz\u0105tkach czerwca 1758 brytyjska flota pod dow\u00f3dztwem admira\u0142a Edwarda Boscawena zbli\u017cy\u0142a si\u0119 do chronionego przez fortec\u0119 portu i z miejsca rozpocz\u0119\u0142a obl\u0119\u017cenie. Armia zosta\u0142a podzielona na trzy oddzia\u0142y. Prawym skrzyd\u0142em dowodzi\u0142 Whitemore, lewym Lawrence, a \u015brodkowym James Wolfe. Armia wyl\u0105dowa\u0142a w tym samym miejscu co przed 13 laty w czasie I obl\u0119\u017cenia. Oddzia\u0142 Wolfe&#8217;a licz\u0105cy ok. 1200 \u017co\u0142nierzy zaj\u0105\u0142 latarni\u0119 morsk\u0105, opuszczon\u0105 przez Francuz\u00f3w i rozpocz\u0105\u0142 stamt\u0105d ostrzeliwanie bastionu na wyspie, kt\u00f3ry bezpo\u015brednio kontrolowa\u0142 wej\u015bcie do portu. 25 czerwca, w wyniku ponad dwutygodniowego ostrza\u0142u, bateria zainstalowana w bastionie zosta\u0142a zniszczona. Od tego momentu rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 intensywny ostrza\u0142 bastionu Dauphin oraz miasta. Kr\u00f3tk\u0105 przerw\u0105 w sukcesach brytyjskich by\u0142a udana wycieczka francuska 9 lipca, podczas kt\u00f3rej uda\u0142o si\u0119 zniszczy\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 umocnie\u0144 brytyjskich oraz wzi\u0105\u0107 pewn\u0105 liczb\u0119 je\u0144c\u00f3w. Szkody zosta\u0142y jednak szybko naprawione i wznowiono bombardowanie.<\/p>\n<div id=\"attachment_1853\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"http:\/\/bejsment.patataystores.com\/files\/2012\/03\/025-Twierdza-Louisbourg-\u2013-wygl\u0105d-wsp\u00f3\u0142czesny.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1853\" class=\"size-medium wp-image-1853\" src=\"http:\/\/bejsment.patataystores.com\/files\/2012\/03\/025-Twierdza-Louisbourg-\u2013-wygl\u0105d-wsp\u00f3\u0142czesny-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-1853\" class=\"wp-caption-text\">Twierdza Louisbourg \u2013 wygl\u0105d wsp\u00f3\u0142czesny<\/p><\/div>\n<p>Z chwil\u0105, gdy bastion na wyspie zosta\u0142 zniszczony, a Dauphin zaanga\u017cowany w wymian\u0119 ognia z bateriami brytyjskimi, 10 statk\u00f3w francuskich strzeg\u0105cych wej\u015bcia do portu sta\u0142o si\u0119 \u0142atwym \u0142upem dla floty brytyjskiej. Wszystkie jednostki zosta\u0142y powa\u017cnie uszkodzone lub zatopione. Port stan\u0105\u0142 otworem dla Brytyjczyk\u00f3w. 26 lipca, po ponad 6 tygodniach obl\u0119\u017cenia, twierdza podda\u0142a si\u0119.<\/p>\n<p>W 1760 wielka forteca zosta\u0142a zburzona. Dzisiejsze miasteczko Louisburg, ma\u0142y port rybacki, wyros\u0142o na drugim ko\u0144cu portu fortecy.<\/p>\n<p>Forteca Louisburg zosta\u0142a uznana za Narodowe Miejsce Historyczne w 1928, i w 1961 rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 pieczo\u0142owita odbudowa na podstawie znalezisk archeologicznych i licznych historycznych dokument\u00f3w. Do tej pory odbudowano cze\u015b\u0107 fortyfikacji, budynki cytadeli, miejskie nabrze\u017ce i kilka ulic z domami, sklepami i tawernami.<\/p>\n<p>Dzi\u015b forteca Louisburg jest jedn\u0105 z najwi\u0119kszych atrakcji turystycznych Nowej Szkocji obok cytadeli w Halifaksie.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Louisburg by\u0142 najpot\u0119\u017cniejsz\u0105 twierdz\u0105 w Ameryce P\u00f3\u0142nocnej. Zbudowano j\u0105 w 1720 na wyspie Cape Breton, p\u00f3\u0142nocnym cyplu Nowej Szkocji obok osady Louisburg przez francusk\u0105 administracj\u0119 kolonialn\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18,6],"tags":[],"class_list":["post-1852","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-historia-kanady","category-series"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1852","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1852"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1852\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1852"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1852"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1852"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}