\u015aledztwo CBC Marketplace pokazuje, \u017ce najwi\u0119ksze kanadyjskie sieci spo\u017cywcze \u2013 m.in. Loblaws, Sobeys i Metro \u2013 wykorzystuj\u0105 zapisy dotycz\u0105ce w\u0142asno\u015bci nieruchomo\u015bci, by ogranicza\u0107 konkurencj\u0119. Chodzi o tzw. klauzule wy\u0142\u0105czno\u015bci lub ograniczaj\u0105ce, kt\u00f3re reguluj\u0105, jakie inne sklepy mog\u0105 dzia\u0142a\u0107 w pobli\u017cu i co wolno im sprzedawa\u0107. Warunki te s\u0105 elementem um\u00f3w z deweloperami i maj\u0105 zach\u0119ca\u0107 sieci do otwierania plac\u00f3wek.<\/p>\n
Cho\u0107 podobne klauzule funkcjonuj\u0105 w wielu bran\u017cach, ich stosowanie w handlu \u017cywno\u015bci\u0105 budzi sprzeciw ekspert\u00f3w. Ekonomista Jim Stanford podkre\u015bla, \u017ce du\u017ce sieci nie podlegaj\u0105 takiej samej presji konkurencyjnej jak mniejsze firmy. Marketplace dotar\u0142 do dokument\u00f3w dotycz\u0105cych dziesi\u0105tek nieruchomo\u015bci w ca\u0142ej Kanadzie, ujawniaj\u0105c r\u00f3\u017cnorodne i cz\u0119sto ukryte zapisy ograniczaj\u0105ce konkurencj\u0119.<\/p>\n
Niekt\u00f3re umowy przewiduj\u0105, \u017ce sieci nie mog\u0105 \u201ebezpodstawnie\u201d blokowa\u0107 konkurencji, inne daj\u0105 im pe\u0142n\u0105 swobod\u0119. Przyk\u0142adowo Sobeys w Winnipeg mo\u017ce arbitralnie decydowa\u0107, czy w s\u0105siedztwie wolno sprzedawa\u0107 \u017cywno\u015b\u0107. Z kolei zapisy dotycz\u0105ce Metro w Waterloo ograniczaj\u0105 asortyment pobliskiej apteki i zakazuj\u0105 otwierania restauracji w okre\u015blonym promieniu.<\/p>\n
Sieci odpieraj\u0105 zarzuty. Metro i Sobeys twierdz\u0105, \u017ce nie blokuj\u0105 konkurencji, a Loblaws przyznaje, \u017ce klauzule j\u0105 ograniczaj\u0105, lecz nie chce z nich rezygnowa\u0107 jednostronnie. Zdaniem Stanforda takie rozwi\u0105zania s\u0105 korzystne dla deweloper\u00f3w i sieci, ale koszt ponosz\u0105 konsumenci.<\/p>\n
W mniejszych miejscowo\u015bciach skutki s\u0105 szczeg\u00f3lnie odczuwalne. W Picton w Ontario lokalne umowy zakazuj\u0105 s\u0105siednim sklepom sprzeda\u017cy \u015bwie\u017cej \u017cywno\u015bci, co \u2013 zdaniem mieszka\u0144c\u00f3w \u2013 sprzyja wysokim cenom. Podobne zapisy zabraniaj\u0105 sklepom \u201eza dolara\u201d sprzedawania \u015bwie\u017cych produkt\u00f3w czy stosowania promocji na znane marki.<\/p>\n
Problem narasta, bo ceny \u017cywno\u015bci od pandemii rosn\u0105 szybciej ni\u017c inflacja, a rynek jest silnie skoncentrowany \u2013 trzy najwi\u0119ksze grupy kontroluj\u0105 blisko 60 proc. sprzeda\u017cy. Cho\u0107 prezesi sieci w parlamencie zapewniali o niskich mar\u017cach, w komunikatach dla inwestor\u00f3w chwalili si\u0119 rekordowymi zyskami.<\/p>\n
Biuro ds. Konkurencji prowadzi dochodzenia w sprawie stosowania klauzul wy\u0142\u0105czno\u015bci przez Sobeys i Loblaws. W Manitobie wprowadzono ju\u017c prawo wymagaj\u0105ce rejestracji takich zapis\u00f3w \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 z nich uznano za niewa\u017cne. Premier prowincji zapowiada ich dalszy przegl\u0105d i mo\u017cliwe zniesienie.<\/p>\n
Rz\u0105d federalny deklaruje monitorowanie rynku, a konsumenci apeluj\u0105 o zdecydowan\u0105 interwencj\u0119. Jak podkre\u015blaj\u0105, dost\u0119p do podstawowej \u017cywno\u015bci nie powinien zale\u017ce\u0107 od interes\u00f3w wielkich korporacji.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u015aledztwo CBC Marketplace pokazuje, \u017ce najwi\u0119ksze kanadyjskie sieci spo\u017cywcze \u2013 m.in. Loblaws, Sobeys i Metro \u2013 wykorzystuj\u0105 zapisy dotycz\u0105ce w\u0142asno\u015bci nieruchomo\u015bci, by ogranicza\u0107 konkurencj\u0119. Chodzi…<\/p>\n","protected":false},"author":928,"featured_media":234689,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[146,3],"tags":[],"class_list":["post-234688","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nowosci-rynkowe","category-top-news"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/234688","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/928"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=234688"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/234688\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":234695,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/234688\/revisions\/234695"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/234689"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=234688"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=234688"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=234688"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}