Najwa\u017cniejszy podzia\u0142 w \u015bwiecie muzu\u0142ma\u0144skim przebiega mi\u0119dzy sunnitami a szyitami. Iran, w kt\u00f3rym dominuj\u0105 szyici, odpowiada na ataki Stan\u00f3w Zjednoczonych i Izraela, uderzaj\u0105c w swoich g\u0142\u00f3wnie sunnickich s\u0105siad\u00f3w, b\u0119d\u0105cych sojusznikami Waszyngtonu w regionie. Pokazuje to, \u017ce dawne napi\u0119cia polityczne i religijne na Bliskim Wschodzie wci\u0105\u017c pozostaj\u0105 \u017cywe.<\/p>\n
Zdaniem analityk\u00f3w r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy obiema ga\u0142\u0119ziami islamu dobrze ilustruj\u0105 skomplikowane relacje mi\u0119dzy pa\u0144stwami regionu. Dwiema najwa\u017cniejszymi pot\u0119gami na Bliskim Wschodzie s\u0105 Arabia Saudyjska i Iran. Jeszcze przed ameryka\u0144sko-izraelskimi atakami, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do upadku islamskiego re\u017cimu, oba pa\u0144stwa rywalizowa\u0142y o dominacj\u0119 w regionie. Konflikt ten by\u0142 dodatkowo zaostrzony przez pod\u0142o\u017ce religijne.<\/p>\n
Iran jest krajem w wi\u0119kszo\u015bci szyickim, natomiast Arabia Saudyjska uchodzi za g\u0142\u00f3wne centrum sunnickiego \u015bwiata muzu\u0142ma\u0144skiego. Rywalizacja ta by\u0142a widoczna r\u00f3wnie\u017c podczas niedawnego konfliktu Izraela z Hamasem w Strefie Gazy, a tak\u017ce w odmiennych reakcjach pa\u0144stw regionu na ataki Izraela i Stan\u00f3w Zjednoczonych, w kt\u00f3rych zgin\u0105\u0142 mi\u0119dzy innymi najwy\u017cszy przyw\u00f3dca Iranu, Ali Chamenei.<\/p>\n
Po ataku na Chameneiego liba\u0144ski Hezbollah przeprowadzi\u0142 ostrza\u0142 rakietowy izraelskiego miasta Hajfa, otwieraj\u0105c tym samym kolejny front konfliktu. Izrael odpowiedzia\u0142 uderzeniami na pozycje Hezbollahu na terytorium Libanu.<\/p>\n
Hezbollah, dzia\u0142aj\u0105ca w Libanie milicja szyicka, jest bliskim sojusznikiem ira\u0144skich ajatollah\u00f3w. Inn\u0105 grup\u0105 powi\u0105zan\u0105 z Teheranem s\u0105 jeme\u0144scy Huti, r\u00f3wnie\u017c wywodz\u0105cy si\u0119 z szyickiej tradycji. W przysz\u0142o\u015bci mog\u0105 oni pr\u00f3bowa\u0107 atakowa\u0107 statki przep\u0142ywaj\u0105ce przez strategiczn\u0105 Cie\u015bnin\u0119 Ormuz.<\/p>\n
Po przeciwnej stronie znajduj\u0105 si\u0119 Kurdowie \u2013 sunniccy muzu\u0142manie, kt\u00f3rzy nie posiadaj\u0105 w\u0142asnego pa\u0144stwa. Kurdowie mieszkaj\u0105 w Turcji, Iraku i Iranie. Cz\u0119\u015b\u0107 kurdyjskich ugrupowa\u0144 opozycyjnych zapowiada mo\u017cliwo\u015b\u0107 wej\u015bcia na terytorium Iranu i w\u0142\u0105czenia si\u0119 do walki przeciwko rz\u0105dz\u0105cym tam ajatollahom.<\/p>\n
Podzia\u0142 na sunnit\u00f3w i szyit\u00f3w jest jednym z najwa\u017cniejszych podzia\u0142\u00f3w w \u015bwiecie islamu. Powsta\u0142 w VII wieku, wkr\u00f3tce po \u015bmierci proroka Mahometa, i pocz\u0105tkowo dotyczy\u0142 przede wszystkim kwestii tego, kto powinien przej\u0105\u0107 przyw\u00f3dztwo nad wsp\u00f3lnot\u0105 muzu\u0142man\u00f3w. Z czasem r\u00f3\u017cnice te nabra\u0142y r\u00f3wnie\u017c znaczenia religijnego i politycznego.<\/p>\n
Sunnici uwa\u017caj\u0105, \u017ce przyw\u00f3dca wsp\u00f3lnoty muzu\u0142ma\u0144skiej powinien by\u0107 wybierany przez jej cz\u0142onk\u00f3w. Dlatego po \u015bmierci Mahometa poparli wyb\u00f3r kalifa, kt\u00f3ry mia\u0142 kierowa\u0107 spo\u0142eczno\u015bci\u0105 wiernych. Szyici natomiast s\u0105 przekonani, \u017ce przyw\u00f3dztwo powinno pozosta\u0107 w rodzinie proroka. Wed\u0142ug nich prawowitym nast\u0119pc\u0105 Mahometa by\u0142 jego kuzyn i zi\u0119\u0107 Ali, a w\u0142adz\u0119 religijn\u0105 powinni sprawowa\u0107 jego potomkowie.<\/p>\n
R\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy obiema grupami dotycz\u0105 tak\u017ce organizacji religijnej. W tradycji sunnickiej nie istnieje jeden najwy\u017cszy autorytet duchowy dla wszystkich wiernych. Wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 uczeni religijni, kt\u00f3rzy interpretuj\u0105 prawo islamskie i tradycj\u0119. W islamie szyickim szczeg\u00f3lne znaczenie maj\u0105 natomiast imamowie, czyli duchowi przyw\u00f3dcy uznawani za posiadaj\u0105cych wyj\u0105tkowy autorytet religijny.<\/p>\n
Cho\u0107 sunnici i szyici wyznaj\u0105 te same podstawowe zasady islamu, takie jak wiara w jednego Boga, Koran i proroka Mahometa, istniej\u0105 mi\u0119dzy nimi tak\u017ce pewne r\u00f3\u017cnice w praktykach religijnych, tradycjach i sposobie obchodzenia niekt\u00f3rych \u015bwi\u0105t.<\/p>\n
Sunnici stanowi\u0105 zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 muzu\u0142man\u00f3w na \u015bwiecie \u2013 oko\u0142o 85\u201390 procent. Szyici s\u0105 mniejszo\u015bci\u0105, ale dominuj\u0105 w niekt\u00f3rych krajach, mi\u0119dzy innymi w Iranie oraz w cz\u0119\u015bci Iraku i Libanu.<\/p>\n
Podzia\u0142 ten, kt\u00f3ry powsta\u0142 ponad 1300 lat temu, do dzi\u015b ma znaczenie nie tylko religijne, ale r\u00f3wnie\u017c polityczne. W wielu regionach Bliskiego Wschodu r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy sunnitami i szyitami wp\u0142ywaj\u0105 na relacje mi\u0119dzy pa\u0144stwami oraz na konflikty w regionie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Najwa\u017cniejszy podzia\u0142 w \u015bwiecie muzu\u0142ma\u0144skim przebiega mi\u0119dzy sunnitami a szyitami. Iran, w kt\u00f3rym dominuj\u0105 szyici, odpowiada na ataki Stan\u00f3w Zjednoczonych i Izraela, uderzaj\u0105c w swoich…<\/p>\n","protected":false},"author":928,"featured_media":238272,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[570,3],"tags":[],"class_list":["post-238271","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-swiat","category-top-news"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/238271","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/928"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=238271"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/238271\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":238297,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/238271\/revisions\/238297"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/238272"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=238271"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=238271"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=238271"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}