{"id":251032,"date":"2026-08-27T13:00:29","date_gmt":"2026-08-27T17:00:29","guid":{"rendered":"https:\/\/bejsment.com\/?p=251032"},"modified":"2026-08-27T12:30:25","modified_gmt":"2026-08-27T16:30:25","slug":"kontrola-biletu-zakonczyla-sie-w-kajdankach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/2026\/08\/27\/kontrola-biletu-zakonczyla-sie-w-kajdankach\/","title":{"rendered":"Kontrola biletu zako\u0144czy\u0142a si\u0119 w kajdankach"},"content":{"rendered":"
\"\"

Na dworcu autobusowym w Newmarket wida\u0107 czytnik kart Presto, a w oddali autobus York Region Transit.<\/p><\/div>\n

Matka 21-letniego mieszka\u0144ca Newmarket z niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105 poznawcz\u0105 oraz organizacje broni\u0105ce praw obywatelskich domagaj\u0105 si\u0119 niezale\u017cnego zbadania interwencji kontroler\u00f3w York Region Transit. Wed\u0142ug relacji rodziny m\u0142ody m\u0119\u017cczyzna zosta\u0142 przewr\u00f3cony na ziemi\u0119, skuty kajdankami i przeszukany po nieporozumieniu dotycz\u0105cym op\u0142aty za przejazd. York Region potwierdza, \u017ce bada z\u0142o\u017con\u0105 skarg\u0119.<\/strong><\/p>\n

Do zdarzenia dosz\u0142o 30 lipca na terminalu autobusowym w Newmarket. Portal CityNews, sk\u0105d czerpiemy t\u0119 informacj\u0119, nie ujawnia to\u017csamo\u015bci 21-latka ani jego rodziny ze wzgl\u0119du na ich obawy przed dalsz\u0105 stygmatyzacj\u0105.<\/p>\n

Tego dnia m\u0142ody m\u0119\u017cczyzna jecha\u0142 na rozmow\u0119 kwalifikacyjn\u0105 w sprawie pracy. Wcze\u015bniej odwiedzi\u0142 znajomych w centrum Toronto. Wed\u0142ug jego matki zap\u0142aci\u0142 za przejazd GO Transit na Union Station, a nast\u0119pnie ruszy\u0142 na p\u00f3\u0142noc. Po drodze przesiad\u0142 si\u0119 do autobusu York Region Transit. Nie przy\u0142o\u017cy\u0142 jednak karty Presto do czytnika na pocz\u0105tku podr\u00f3\u017cy YRT, a p\u00f3\u017aniej zorientowa\u0142 si\u0119, \u017ce nie mo\u017ce zrobi\u0107 tego w autobusie.<\/p>\n

Po przyje\u017adzie do Newmarket na pasa\u017cer\u00f3w czekali kontrolerzy. Jeden z nich poprosi\u0142 21-latka o potwierdzenie op\u0142aty za przejazd. M\u0119\u017cczyzna mia\u0142 zrozumie\u0107 pytanie jako dotycz\u0105ce tego, czy w og\u00f3le zap\u0142aci\u0142 za podr\u00f3\u017c. Odpowiedzia\u0142 wi\u0119c, \u017ce zrobi\u0142 to na Union Station, i zacz\u0105\u0142 odchodzi\u0107.<\/p>\n

Matka: nie rozumia\u0142, czego od niego oczekiwano<\/strong><\/h3>\n

Matka 21-latka wyja\u015bnia, \u017ce jej syn ma trudno\u015bci z rozumieniem komunikat\u00f3w s\u0142ownych i przetwarzaniem informacji s\u0142uchowych. W chwili kontroli mia\u0142 r\u00f3wnie\u017c s\u0142uchawki i s\u0142ucha\u0142 muzyki, kt\u00f3ra pomaga mu si\u0119 uspokoi\u0107 i radzi\u0107 sobie w codziennych sytuacjach. Jest pianist\u0105 i muzykiem.<\/p>\n

Wed\u0142ug relacji kobiety zachowanie m\u0142odego m\u0119\u017cczyzny zirytowa\u0142o kontrolerk\u0119, kt\u00f3ra zacz\u0119\u0142a g\u0142o\u015bniej domaga\u0107 si\u0119 okazania dowodu op\u0142aty za przejazd. 21-latek wyj\u0105\u0142 s\u0142uchawki i zacz\u0105\u0142 odk\u0142ada\u0107 plecak. Wtedy do interwencji mieli do\u0142\u0105czy\u0107 dwaj kolejni kontrolerzy.<\/p>\n

Jeden z nich mia\u0142 z\u0142apa\u0107 m\u0119\u017cczyzn\u0119 za rami\u0119. Ten odruchowo si\u0119 wyszarpn\u0105\u0142. Matka twierdzi, \u017ce sytuacja gwa\u0142townie si\u0119 w\u00f3wczas zaostrzy\u0142a.<\/p>\n

Wed\u0142ug jej relacji trzech kontroler\u00f3w powali\u0142o jej syna na ziemi\u0119, sku\u0142o kajdankami i poinformowa\u0142o o zatrzymaniu. Mieli nast\u0119pnie podnie\u015b\u0107 go, przycisn\u0105\u0107 do zewn\u0119trznej \u015bciany terminalu i przeszuka\u0107. Z kieszeni wyj\u0119to nale\u017c\u0105ce do niego przedmioty, a zawarto\u015b\u0107 plecaka zosta\u0142a opr\u00f3\u017cniona. Kontrolerzy znale\u017ali portfel i dokument to\u017csamo\u015bci.<\/p>\n

Kobieta twierdzi, \u017ce kiedy jej syn zakwestionowa\u0142 spos\u00f3b prowadzenia przeszukania, mia\u0142 us\u0142ysze\u0107 od kontroler\u00f3w, \u017ce mog\u0105 robi\u0107, co chc\u0105.<\/p>\n

P\u00f3\u0142 godziny w kajdankach<\/strong><\/h3>\n

21-latek mia\u0142 kilkakrotnie pyta\u0107, dlaczego jest zatrzymany, oraz proponowa\u0107 pokazanie aplikacji Presto potwierdzaj\u0105cej wcze\u015bniejsz\u0105 op\u0142at\u0119 za przejazd. Prosi\u0142 r\u00f3wnie\u017c o mo\u017cliwo\u015b\u0107 skontaktowania si\u0119 z matk\u0105, ale \u2013 wed\u0142ug jej relacji \u2013 odm\u00f3wiono mu wykonania telefonu.<\/p>\n

Powiedzia\u0142 kontrolerom, \u017ce jedzie na rozmow\u0119 o prac\u0119. Mieli odpowiedzie\u0107, \u017ce w takim razie si\u0119 na ni\u0105 sp\u00f3\u017ani.<\/p>\n

M\u0119\u017cczyzna sp\u0119dzi\u0142 oko\u0142o p\u00f3\u0142 godziny w kajdankach w wiacie autobusowej. Ostatecznie otrzyma\u0142 dwa mandaty \u2013 za brak op\u0142aty za przejazd oraz za nieokazanie dokumentu to\u017csamo\u015bci \u2013 po czym pozwolono mu odej\u015b\u0107.<\/p>\n

Spraw\u0119 dodatkowo komplikuje obowi\u0105zuj\u0105cy w Ontario program One Fare. Pozwala on pasa\u017cerom przesiadaj\u0105cym si\u0119 pomi\u0119dzy GO Transit a uczestnicz\u0105cymi w programie lokalnymi systemami komunikacji korzysta\u0107 ze zintegrowanej op\u0142aty. Poniewa\u017c 21-latek wcze\u015bniej zap\u0142aci\u0142 za przejazd GO Transit i wkr\u00f3tce potem przesiad\u0142 si\u0119 do YRT, lokalna op\u0142ata ostatecznie nie zosta\u0142aby od niego pobrana. Nadal wymagane jest jednak prawid\u0142owe u\u017cycie karty lub innej formy p\u0142atno\u015bci podczas przesiadki.<\/p>\n

\u201eBy\u0142 wdzi\u0119czny, \u017ce nie mieli broni\u201d<\/strong><\/h3>\n

Pocz\u0105tkowo 21-latek powiedzia\u0142 matce jedynie, \u017ce otrzyma\u0142 dwa mandaty. Dopiero nast\u0119pnego dnia opowiedzia\u0142 jej o ca\u0142ym zdarzeniu.<\/p>\n

Kobieta zauwa\u017cy\u0142a, \u017ce syn by\u0142 przygn\u0119biony, milcz\u0105cy i nie odst\u0119powa\u0142 jej. Pokaza\u0142 jej otarte i posiniaczone kolana oraz uszkodzon\u0105 bi\u017cuteri\u0119. Dopiero wtedy powiedzia\u0142, \u017ce zosta\u0142 skuty kajdankami i \u017ce podczas interwencji trzy osoby mia\u0142y przyciska\u0107 go do ziemi.<\/p>\n

\u2013 Uzna\u0142am, \u017ce to skrajnie nieproporcjonalna reakcja w sprawie czterodolarowej op\u0142aty za autobus \u2013 powiedzia\u0142a CityNews.<\/p>\n

Jak doda\u0142a, jej syn powiedzia\u0142 tylko, \u017ce cieszy si\u0119, i\u017c interweniuj\u0105cy nie mieli broni.<\/p>\n

Matka 21-latka uwa\u017ca r\u00f3wnie\u017c, \u017ce wp\u0142yw na spos\u00f3b potraktowania jej syna m\u00f3g\u0142 mie\u0107 kolor jego sk\u00f3ry. Jej zdaniem m\u0142odzi czarnosk\u00f3rzy m\u0119\u017cczy\u017ani bywaj\u0105 traktowani przez osoby egzekwuj\u0105ce prawo wed\u0142ug innych standard\u00f3w, a w tym przypadku dodatkowym czynnikiem mog\u0142a by\u0107 niepe\u0142nosprawno\u015b\u0107 syna.<\/p>\n

Kobieta zwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 do w\u0142adz o zabezpieczenie nagra\u0144 z monitoringu terminalu na potrzeby ewentualnych krok\u00f3w prawnych. Wed\u0142ug niej \u015bwiadkiem zdarzenia by\u0142a r\u00f3wnie\u017c kobieta, kt\u00f3ra p\u00f3\u017aniej pociesza\u0142a 21-latka. M\u0119\u017cczyzna by\u0142 jednak zbyt zdenerwowany, aby poprosi\u0107 j\u0105 o dane kontaktowe.<\/p>\n

York Region bada skarg\u0119<\/strong><\/h3>\n

CityNews zwr\u00f3ci\u0142o si\u0119 o wyja\u015bnienia do w\u0142adz York Region oraz burmistrza Newmarket Johna Taylora. Nikt nie zgodzi\u0142 si\u0119 na rozmow\u0119 przed kamer\u0105.<\/p>\n

Dyrektor operacyjny York Region Transit Richard Montoya przekaza\u0142 w pisemnym o\u015bwiadczeniu, \u017ce w\u0142adze regionu wiedz\u0105 o skardze dotycz\u0105cej YRT i prowadz\u0105 jej analiz\u0119. Ze wzgl\u0119du na konieczno\u015b\u0107 zachowania rzetelno\u015bci post\u0119powania odm\u00f3wi\u0142 dalszych komentarzy.<\/p>\n

Kontrolerzy op\u0142at i special constables YRT maj\u0105 uprawnienia do egzekwowania lokalnych przepis\u00f3w. Special constables dysponuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c uprawnieniami funkcjonariuszy publicznych i mog\u0105 egzekwowa\u0107 niekt\u00f3re przepisy, w tym Kodeksu karnego Kanady. Wed\u0142ug York Region przechodz\u0105 specjalistyczne szkolenia obejmuj\u0105ce m.in. u\u017cycie si\u0142y, prawa cz\u0142owieka, przeciwdzia\u0142anie rasizmowi wobec os\u00f3b czarnosk\u00f3rych, autyzm oraz techniki deeskalacji.<\/p>\n

Organizacje \u017c\u0105daj\u0105 niezale\u017cnej kontroli<\/strong><\/h3>\n

Rodzin\u0119 wspiera Alain Babineau, by\u0142y funkcjonariusz RCMP, obecnie prawnik wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cy z organizacj\u0105 The Red Coalition, kt\u00f3ra zajmuje si\u0119 walk\u0105 z dyskryminacj\u0105 i profilowaniem rasowym.<\/p>\n

Babineau podkre\u015bla, \u017ce osoby z zaburzeniami przetwarzania informacji mog\u0105 w sytuacji stresowej \u0142atwo si\u0119 pogubi\u0107, dlatego spos\u00f3b komunikowania si\u0119 z nimi ma szczeg\u00f3lne znaczenie. Wed\u0142ug niego 21-latek jest na co dzie\u0144 spokojnym, cichym i introwertycznym cz\u0142owiekiem. W przesz\u0142o\u015bci mia\u0142 ju\u017c nieprzyjemne do\u015bwiadczenie podczas kontroli w GO Transit, po kt\u00f3rym zacz\u0105\u0142 obawia\u0107 si\u0119 funkcjonariuszy s\u0142u\u017cb transportowych.<\/p>\n

Prawnik zwraca uwag\u0119 przede wszystkim na brak niezale\u017cnego systemu nadzoru nad special constables i kontrolerami YRT, por\u00f3wnywalnego z mechanizmami dotycz\u0105cymi s\u0142u\u017cb policyjnych w Ontario.<\/p>\n

W spraw\u0119 zaanga\u017cowa\u0142o si\u0119 r\u00f3wnie\u017c Canadian Civil Liberties Association. Organizacja zaznacza, \u017ce okoliczno\u015bci zdarzenia wci\u0105\u017c s\u0105 wyja\u015bniane, ale przedstawione zarzuty rodz\u0105 powa\u017cne pytania dotycz\u0105ce korzystania przez funkcjonariuszy transportu publicznego ze \u015brodk\u00f3w przymusu oraz zabezpiecze\u0144 chroni\u0105cych prawa, bezpiecze\u0144stwo i godno\u015b\u0107 pasa\u017cer\u00f3w.<\/p>\n

Matka 21-latka, Babineau i CCLA domagaj\u0105 si\u0119 niezale\u017cnego zbadania incydentu, a tak\u017ce zmian procedur, kt\u00f3re mia\u0142yby zapobiega\u0107 podobnym sytuacjom.<\/p>\n

\u2013 Wiele os\u00f3b ma niewidoczne niepe\u0142nosprawno\u015bci i maj\u0105 one prawo by\u0107 traktowane z uprzejmo\u015bci\u0105 i szacunkiem \u2013 podkre\u015bli\u0142a matka m\u0119\u017cczyzny.<\/p>\n

Jej zdaniem prawdziwym zado\u015b\u0107uczynieniem by\u0142oby nie tylko wyja\u015bnienie tego, co spotka\u0142o jej syna, lecz tak\u017ce wprowadzenie takich zmian, aby podobna sytuacja nie przydarzy\u0142a si\u0119 kolejnemu pasa\u017cerowi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Matka 21-letniego mieszka\u0144ca Newmarket z niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105 poznawcz\u0105 oraz organizacje broni\u0105ce praw obywatelskich domagaj\u0105 si\u0119 niezale\u017cnego zbadania interwencji kontroler\u00f3w York Region Transit. Wed\u0142ug relacji rodziny m\u0142ody…<\/p>\n","protected":false},"author":57,"featured_media":251033,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[23,3],"tags":[],"class_list":["post-251032","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lokalnie","category-top-news"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/251032","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/57"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=251032"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/251032\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":251034,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/251032\/revisions\/251034"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/251033"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=251032"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=251032"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bejsment.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=251032"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}