Przełom w Wenezueli. Efekt presji wywieranej przez Waszyngton

Przełom w Wenezueli. Efekt presji wywieranej przez Waszyngton

Pełniąca obowiązki prezydenta Wenezueli Delcy Rodriguez

Pełniąca obowiązki prezydenta Wenezueli Delcy Rodríguez zapowiedziała w piątek pilne przedłożenie parlamentowi projektu ustawy o amnestii, który ma objąć setki więźniów, w tym liderów opozycji, dziennikarzy oraz przedstawicieli organizacji zajmujących się prawami człowieka. Projekt ma zostać rozpatrzony bezzwłocznie przez Zgromadzenie Narodowe, które kontroluje środowisko rządowe.

Rządowy komunikat wskazuje, że amnestia ma objąć osoby zatrzymane za przestępstwa polityczne popełnione od 1999 roku, choć wyklucza poważne przestępstwa takie jak morderstwo, handel narkotykami czy korupcja. Dotychczas z więzień zwolniono ponad 300 osób, choć organizacje praw człowieka twierdzą, że wciąż pozostaje w areszcie kilkaset osób.

Podczas tego samego wystąpienia Rodríguez zapowiedziała także reformę systemu sądownictwa oraz zamknięcie kontrowersyjnego więzienia El Helicoide w stolicy, Caracas które ma zostać przekształcone w ośrodek sportu i kultury. Zdaniem tymczasowej prezydent, celem tych działań jest „zaleczenie ran pozostawionych przez polityczną konfrontację” oraz przywrócenie sprawiedliwości i pokojowej koegzystencji w kraju.

Zapowiedź amnestii spotkała się jednak z krytyką ze strony części opozycji. Liderka opozycyjnej formacji Vente Venezuela María Corina Machado oceniła, że projekt ustawy jest efektem presji wywieranej przez Stany Zjednoczone, które od kilku tygodni odgrywają kluczową rolę w politycznych przemianach w Wenezueli.

Tło dla tych zmian stanowi głęboki polityczny kryzys w kraju: na początku stycznia amerykańskie siły przeprowadziły operację, w wyniku której został zatrzymany były prezydent Nicolás Maduro wraz z żoną. Przewieziono ich do Stanów Zjednoczonych, gdzie odpowiedzieli przed sądem federalnym w Nowym Jorku m.in. za zarzuty związane z handlem narkotykami i narco-terrorystycznymi powiązaniami, których oboje nie przyznali się do winy.

Dekret o amnestii pojawia się na tle dynamicznych zmian władzy i intensyfikacji współpracy między nowymi władzami Wenezueli a Waszyngtonem, od liberalizacji dostępu do wenezuelskiego rynku naftowego po otwarcie przestrzeni powietrznej i wznowienie kontaktów dyplomatycznych.

Choć projekt amnestii został oficjalnie zapowiedziany jako krok ku pojednaniu i praworządności, jego szczegóły oraz kryteria objęcia ulgą pozostają niejasne. W opozycji rośnie presja, by równolegle dążyć do pełnej przejrzystości i trwałej transformacji instytucji państwowych.